{"id":10792,"date":"2025-01-29T05:50:00","date_gmt":"2025-01-29T05:50:00","guid":{"rendered":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/?p=10792"},"modified":"2025-06-03T07:11:21","modified_gmt":"2025-06-03T07:11:21","slug":"tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/2025\/01\/29\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\/","title":{"rendered":"Tachtig jaar geleden was mijn vader tewerkgesteld als &#8216;Schanzarbeiter&#8217;"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-medium-font-size wp-block-paragraph\">In de strenge winter van 1944-45 was mijn vader tewerkgesteld als &#8216;Schanzarbeiter&#8217; in Duitsland. Zijn dwangarbeid bestond uit het graven van loopgraven op de Br\u00fcner H\u00f6hen. Toen de geallieerden oprukten heeft deze Duitse verdedigingslinie maar enkele uren stand gehouden. Wat heeft daar plaatsgevonden? En wat is er tachtig jaar later nog te zien van deze verdedigingslinie?<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p class=\"has-drop-cap wp-block-paragraph\" style=\"font-size:16px\">Mijn vader zat 80 jaar geleden samen met ongeveer 200 Rotterdamse dwangarbeiders gevangen in Lager Hengstermann in Dingden. Hier is mijn vader, toen 22 jaar oud, tewerkgesteld als &#8216;Schanzarbeiter&#8217;. De dwangarbeid bestond uit het graven van loopgraven voor de Westwall, de Duitse verdedigingslinie langs de grens van Duitsland.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><a href=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Schanzarbeiter.jpg\" target=\"_blank\" rel=\" noreferrer noopener\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"576\" src=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Schanzarbeiter-1024x576.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-7955\" srcset=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Schanzarbeiter-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Schanzarbeiter-300x169.jpg 300w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Schanzarbeiter-768x432.jpg 768w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Schanzarbeiter.jpg 1200w\" sizes=\"auto, (max-width: 767px) 89vw, (max-width: 1000px) 54vw, (max-width: 1071px) 543px, 580px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">Aanleg van de Westwall in 1944 (LWL &#8211; Medienzentrum)<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Volkssturm<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Het werk vond plaats onder leiding van de <em>Volkssturm<\/em>. Deze Duitse militie bestond uit burgers, vaak zonder militaire training, die op het eind van de Tweede Wereldoorlog werden ingezet als laatste verdedigingslinie tegen de oprukkende geallieerden. De leden van de <em>Volkssturm<\/em> mochten gericht schieten op dwangarbeiders die poogden te vluchten.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-pale-cyan-blue-background-color has-background wp-block-paragraph\" style=\"font-size:15px\">&#8220;<em>Sommigen waren in het grijs, anderen in het Wehrmachtsgrau en weer anderen in het bruin. Wij kregen de indruk dat de meesten van onze bewakers kneusjes waren. Enkelen liepen mank. Het leek een allegaartje van mannen die afgekeurd waren voor frontdienst.<\/em>&#8220;<br><strong>Hubert van Hove \u2013&nbsp;<a href=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/razzia1944\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Reis naar het einde<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\" style=\"font-size:16px\">Mijn vader schrijft in zijn reisverhaal dat ze elke ochtend moesten aantreden in twee &#8216;Hundertschaften&#8217;. De leden van het ene &#8216;Hundertschaft&#8217; kregen elk een schep. Dat waren de echte &#8216;Schanzarbeiter&#8217;. De leden van het tweede &#8216;Hundertschaft&#8217; kregen zagen en bijlen. Zij vormden het &#8216;Holtzcommando&#8217; en hakten bomen om in het bos.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-pale-cyan-blue-background-color has-background wp-block-paragraph\" style=\"font-size:15px\"><em>&#8220;Wij moesten ruim een uur lopen voordat wij op onze arbeidsplaats waren. Met kleine paaltjes was aangegeven waar de loopgraven moesten komen. Omdat bijna niemand aan graafwerk gewend was vorderde het werk maar langzaam. Er werd veel geouwehoerd en weinig gegraven. Onze bewakers spoorden ons aan met veel geschreeuw, maar dat had weinig resultaat.&#8221;<\/em><br><strong>Hubert van Hove \u2013&nbsp;<a href=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/razzia1944\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Reis naar het einde<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Strenge winter<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\" style=\"font-size:16px\">Volgens historische gegevens van het KNMI was de winter van 1944-45 bitterkoud. De vorst is ingevallen op 23 december 1944. Het meest onaangename weer komt in januari 1945 als het constant streng vriest. De werkomstandigheden voor de &#8216;Schanzarbeiter&#8217; worden er niet beter op.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-pale-cyan-blue-background-color has-background wp-block-paragraph\" style=\"font-size:15px\">&#8220;<em>Op zekere morgen wees de thermometer, die wij op weg naar ons werk passeerden, twintig graden onder nul aan. Voordat we konden gaan graven moesten wij eerst de bovenlaag met pikhouwelen stukhakken. Later werd het iets minder koud en begon het te sneeuwen. Daardoor werd het graven nog moeilijker.<\/em>&#8220;<br><strong>Hubert van Hove \u2013&nbsp;<a href=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/razzia1944\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Reis naar het einde<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Br\u00fcner H\u00f6hen in 1945<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\" style=\"font-size:16px\">Volgens Clemens Ridder, vooraanstaand lid van de <a href=\"https:\/\/heimatvereindingden.de\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Heimatverein Dingden<\/a>, zijn de loopgraven uitgegraven op de Br\u00fcner H\u00f6hen. Dit is een beboste heuvelrug tussen Dingden en Br\u00fcnen met als hoogste punt de Kugelberg (47 meter). De afstand van Lager Hengstermann naar de loopgraven is ongeveer 75 minuten lopen, wat overeenkomt met de tijd die mijn vader noemt in zijn reisverhaal.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><a href=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/topografische-kaart-3.jpg\" target=\"_blank\" rel=\" noreferrer noopener\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"996\" height=\"566\" src=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/topografische-kaart-3.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-10802\" srcset=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/topografische-kaart-3.jpg 996w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/topografische-kaart-3-300x170.jpg 300w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/topografische-kaart-3-768x436.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 767px) 89vw, (max-width: 1000px) 54vw, (max-width: 1071px) 543px, 580px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">Hoogtekaart&nbsp;Br\u00fcner H\u00f6hen. Rode pijl wijst de plaats van de loopgraven (<a href=\"https:\/\/nl-nl.topographic-map.com\/map-nkq851\/Br%C3%BCnen\/?center=51.73755%2C6.67007&amp;zoom=12\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Topografische kaart<\/a>).<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\" style=\"font-size:16px\">Van het werk van de Rotterdamse &#8216;Schanzarbeiter&#8217; zijn geen foto&#8217;s. Maar op een Britse luchtfoto uit die tijd is de Br\u00fcner H\u00f6hen te zien. Op de Kugelberg is een luchtafweerpositie zichtbaar. Een driehoekige opstelling laat zien dat de zware kanonnen werden beschermd door licht luchtafweergeschut (pijl 2 in onderstaande foto). Op de beboste westelijke helling van de Kugelberg zijn vers gegraven loopgraven duidelijk zichtbaar (pijl 1).<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><a href=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Kugelberg-Brunen.png\" target=\"_blank\" rel=\" noreferrer noopener\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"718\" src=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Kugelberg-Brunen-2-1024x718.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-10799\" srcset=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Kugelberg-Brunen-2-1024x718.png 1024w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Kugelberg-Brunen-2-300x210.png 300w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Kugelberg-Brunen-2-768x538.png 768w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Kugelberg-Brunen-2.png 1350w\" sizes=\"auto, (max-width: 767px) 89vw, (max-width: 1000px) 54vw, (max-width: 1071px) 543px, 580px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">Britse luchtfoto van 24 maart 1945 met loopgraven (1) en luchtafweerpositie (2). <br>Foto uit: Die Luftlandung, Johann <em>Nitrowski<\/em> (1997).<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Deze Britse luchtfoto kwam ik op het spoor door een artikel op de website <a href=\"https:\/\/geschichtspfad-bruenen.de\/stationen-8-bis-14\/station-14\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\"><em>B\u00fcrger f\u00fcr Br\u00fcnen<\/em><\/a>. Daar wordt vermeld dat de <em>Volkssturm<\/em> met de nog beschikbare arbeidskrachten een provisorische verdedigingslinie in het bos heeft opgericht.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-vivid-cyan-blue-color has-text-color has-link-color wp-elements-1 wp-block-paragraph\" style=\"font-size:16px\"><em>&#8220;Hier hatte der Volkssturm mit anderen noch verf\u00fcgbaren Arbeitskr\u00e4ften eine provisorische Verteidigungslinie im Wald vorbereitet sowie eine Flakstellung errichtet. Die Flakstellung auf dem Berg ist gut zu erkennen. Eine Dreieckstellung zeigt, dass die schweren Gesch\u00fctze von leichter Flak gesch\u00fctzt wurden. Am bewaldeten Westhang sind Sch\u00fctzengr\u00e4ben angelegt worden.&#8221;<\/em><br><a href=\"https:\/\/geschichtspfad-bruenen.de\/stationen-8-bis-14\/station-14\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">B\u00fcrger f\u00fcr Br\u00fcnen<\/a><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Het luchtafweergeschut op de Kugelberg bestond waarschijnlijk uit <em>Flak 88 mm<\/em>. De naam&nbsp;<em>Flak<\/em>&nbsp;komt van het Duitse&nbsp;&#8216;<em>Flugzeugabwehrkanone<\/em>&#8216;. <em>Flak 88 mm<\/em> is het meest bekende antitankkanon aan het eind van de Tweede Wereldoorlog.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"785\" height=\"493\" src=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Flak-kanon-88cm.webp\" alt=\"\" class=\"wp-image-11001\" srcset=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Flak-kanon-88cm.webp 785w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Flak-kanon-88cm-300x188.webp 300w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Flak-kanon-88cm-768x482.webp 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 767px) 89vw, (max-width: 1000px) 54vw, (max-width: 1071px) 543px, 580px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Flak 88 mm (Bundesarchiv).<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Operatie Varsity<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">De loopgraven en de kanonnen bevonden zich op de Br\u00fcner H\u00f6hen op een strategische positie. Volgens de <em>Volkssturm<\/em> bood de lange helling van de Kugelberg geen enkele dekking aan oprukkende geallieerde soldaten. Met hun zware kanonnen zouden ze de aanvallen van geallieerden kunnen afslaan. Maar het liep anders.<br><br>Op zaterdag 24 maart 1945 vindt de grootste geallieerde luchtlandingsoperatie uit de Tweede Wereldoorlog plaats, <em>Operatie Varsity<\/em>. Op de velden ten westen van de Br\u00fcner H\u00f6hen worden in totaal 16.000 parachutisten gedropt! <br>Een Amerikaanse aanval met jachtbommenwerpers maakt een einde aan de verdedigingslinie op de Br\u00fcner H\u00f6hen. Het artikel in <em>B\u00fcrger f\u00fcr Br\u00fcnen<\/em> meldt dat op 24 maart 1945 de artilleristen van de zware kanonnen op de Kugelberg het leven hebben gelaten.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tijdens Operatie Varsity sneuvelen in totaal ongeveer 2.700 geallieerde soldaten en ongeveer 3.500 Duitse soldaten. Toch werd Operatie Varsity als een succes beschouwd, omdat het gebied binnen enkele uren werd veroverd op de Duitsers.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><a href=\"https:\/\/www.tracesofwar.nl\/articles\/1135\/Bevrijding-van-Oost--en-Noord-Nederland.htm#h1417\" target=\"_blank\" rel=\" noreferrer noopener\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1142\" height=\"1138\" src=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Operatie-Varsity-Brunen.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-10823\" srcset=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Operatie-Varsity-Brunen.jpg 1142w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Operatie-Varsity-Brunen-300x300.jpg 300w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Operatie-Varsity-Brunen-1024x1020.jpg 1024w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Operatie-Varsity-Brunen-150x150.jpg 150w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Operatie-Varsity-Brunen-768x765.jpg 768w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Operatie-Varsity-Brunen-100x100.jpg 100w\" sizes=\"auto, (max-width: 767px) 89vw, (max-width: 1000px) 54vw, (max-width: 1071px) 543px, 580px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">Tijdens Operatie Varsity op 24 maart 1945 zocht mijn vader dekking voor de beschietingen in een oude molen bij Dingden (bovenaan op de kaart). Rechts op de kaart de Br\u00fcner H\u00f6hen (rode pijl) (TracesofWar).<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-vivid-cyan-blue-color has-text-color has-link-color wp-elements-2 wp-block-paragraph\" style=\"font-size:16px\"><em>&#8220;Die lange Hangschleppe des Kugelbergs bot den Angreifern auf hunderte Meter keinerlei Deckung, trotzdem war der amerikanische Angriff mit Jagdbombern erfolgreich. Acht oder neun Artilleristen sollen am 24.M\u00e4rz 1945 auf dem Kugelberg ihr Leben verloren haben.&#8221;<\/em><br><a href=\"https:\/\/geschichtspfad-bruenen.de\/stationen-8-bis-14\/station-14\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">B\u00fcrger f\u00fcr Br\u00fcnen<\/a><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><a href=\"https:\/\/www.google.nl\/maps\/@51.721367,6.6695448,1981m\/data=!3m1!1e3?entry=ttu&amp;g_ep=EgoyMDI1MDEyMi4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D\" target=\"_blank\" rel=\" noreferrer noopener\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"633\" src=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Bruner-Hohe-Google-2025-1024x633.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-10825\" srcset=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Bruner-Hohe-Google-2025-1024x633.jpg 1024w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Bruner-Hohe-Google-2025-300x185.jpg 300w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Bruner-Hohe-Google-2025-768x475.jpg 768w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Bruner-Hohe-Google-2025.jpg 1498w\" sizes=\"auto, (max-width: 767px) 89vw, (max-width: 1000px) 54vw, (max-width: 1071px) 543px, 580px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">Het landschap rond Br\u00fcner H\u00f6hen is weinig veranderd sinds de Tweede Wereldoorlog. Op de foto zijn de posities gemarkeerd van: (1) de loopgraven in het bos en (2) de zware kanonnen in het veld <br>(<a href=\"https:\/\/www.google.nl\/maps\/@51.721367,6.6695448,1981m\/data=!3m1!1e3?entry=ttu&amp;g_ep=EgoyMDI1MDEyMi4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Google Maps, 2025<\/a>).<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Br\u00fcner H\u00f6hen in 2024<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Op 6 april 2024 bracht ik een bezoek aan Dingden. Clemens Ridder van de Heimatverein Dingden was de gids en leidde mij rond over de Br\u00fcner H\u00f6hen. Vanaf de Br\u00fcner H\u00f6hen heb je een fraai uitzicht over de laagvlakte waar <em>Operatie Varsity<\/em> plaatsvond. Hoewel overwoekerd met bomen en struiken zijn de contouren van de loopgraven na 80 jaar nog steeds te herkennen in het landschap. Hieronder zijn enkele foto&#8217;s van het gebied afgebeeld.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"576\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/20240406_151315-576x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-10821\" style=\"width:674px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/20240406_151315-576x1024.jpg 576w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/20240406_151315-169x300.jpg 169w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/20240406_151315-768x1365.jpg 768w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/20240406_151315-864x1536.jpg 864w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/20240406_151315-1152x2048.jpg 1152w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/20240406_151315-scaled.jpg 1440w\" sizes=\"auto, (max-width: 576px) 100vw, 576px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Schootsveld van de zware kanonnen vanaf de Kugelberg.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><a href=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/IMG_7523-scaled-e1715495648971.jpg\" target=\"_blank\" rel=\" noreferrer noopener\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"563\" src=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/IMG_7523-scaled-e1715495648971-1024x563.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-9594\" srcset=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/IMG_7523-scaled-e1715495648971-1024x563.jpg 1024w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/IMG_7523-scaled-e1715495648971-300x165.jpg 300w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/IMG_7523-scaled-e1715495648971-768x422.jpg 768w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/IMG_7523-scaled-e1715495648971-1536x845.jpg 1536w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/IMG_7523-scaled-e1715495648971-2048x1126.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 767px) 89vw, (max-width: 1000px) 54vw, (max-width: 1071px) 543px, 580px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">Br\u00fcner H\u00f6hen is ongeveer 40 meter hoog. Op de achtergrond de laagvlakte waar luchtlandingsoperatie Varsity plaatsvindt op 24 maart 1945.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><a href=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Bruner-Hohen-6.jpg\" target=\"_blank\" rel=\" noreferrer noopener\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"576\" src=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Bruner-Hohen-6-1024x576.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-9588\" srcset=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Bruner-Hohen-6-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Bruner-Hohen-6-300x169.jpg 300w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Bruner-Hohen-6-768x432.jpg 768w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Bruner-Hohen-6-1536x864.jpg 1536w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Bruner-Hohen-6.jpg 1640w\" sizes=\"auto, (max-width: 767px) 89vw, (max-width: 1000px) 54vw, (max-width: 1071px) 543px, 580px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">Contouren van de loopgraven zijn na 80 jaar nog steeds duidelijk zichtbaar in het bos.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Door zelf in een voormalige loopgraaf te staan krijg ik een realistisch beeld van de \u2018Schanzarbeit\u2019 en een beter beeld van wat mijn vader heeft meegemaakt op de Br\u00fcner H\u00f6hen.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><a href=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Bruner-Hohen-3-scaled-e1715496091159.jpg\" target=\"_blank\" rel=\" noreferrer noopener\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"615\" src=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Bruner-Hohen-3-scaled-e1715496091159-1024x615.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-9586\" srcset=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Bruner-Hohen-3-scaled-e1715496091159-1024x615.jpg 1024w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Bruner-Hohen-3-scaled-e1715496091159-300x180.jpg 300w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Bruner-Hohen-3-scaled-e1715496091159-768x461.jpg 768w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Bruner-Hohen-3-scaled-e1715496091159-1536x922.jpg 1536w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Bruner-Hohen-3-scaled-e1715496091159.jpg 1706w\" sizes=\"auto, (max-width: 767px) 89vw, (max-width: 1000px) 54vw, (max-width: 1071px) 543px, 580px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">Samen met Clemens Ridder in een voormalige loopgraaf.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Loopgravenoorlog<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hubert van Hove heeft in 1993 zijn reisverhaal op papier gezet. Opdat wij niet vergeten. Hij vertrouwde erop dat loopgraven nooit meer gebruikt zouden worden in oorlogstijd. Loopgraven hebben immers niets te maken met moderne oorlogsvoeringtechnologie\u00ebn, dacht mijn vader. Hoe anders is het gelopen! <br><br>Mijn vader draait zich om in zijn graf, als hij zou horen dat in Oekra\u00efne een loopgravenoorlog woedt. Met aantallen slachtoffers die de wereld sinds de Tweede Wereldoorlog niet meer heeft gekend.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><a href=\"https:\/\/nos.nl\/collectie\/13965\/artikel\/2521792-oekraine-claimt-uitschakeling-500-000-russen-omvang-sinds-wo-ii-niet-meer-gezien\" target=\"_blank\" rel=\" noreferrer noopener\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"766\" src=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/loopgraaf-oekraine-1024x766.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-10814\" srcset=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/loopgraaf-oekraine-1024x766.jpg 1024w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/loopgraaf-oekraine-300x224.jpg 300w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/loopgraaf-oekraine-768x575.jpg 768w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/loopgraaf-oekraine.jpg 1080w\" sizes=\"auto, (max-width: 767px) 89vw, (max-width: 1000px) 54vw, (max-width: 1071px) 543px, 580px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">Een Russische soldaat in een loopgraaf in de buurt van Donetsk (<a href=\"https:\/\/nos.nl\/collectie\/13965\/artikel\/2521792-oekraine-claimt-uitschakeling-500-000-russen-omvang-sinds-wo-ii-niet-meer-gezien\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">NOS, 2024<\/a>).<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tachtig jaar later is er maar \u00e9\u00e9n conclusie mogelijk. Het was een zinloze exercitie op de Br\u00fcner H\u00f6hen. Rotterdamse dwangarbeiders die zwaar hebben geleden onder erbarmelijke omstandigheden. Een verdedigingslinie die in enkele uren werd weggevaagd. En vele, vele gesneuvelde soldaten.<br><br>Lees het reisverhaal van mijn vader &#8216;<em>Reis naar het einde<\/em>&#8216; om de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-center is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-fe48e5de wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button\"><a class=\"wp-block-button__link has-vivid-cyan-blue-background-color has-background wp-element-button\" href=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/razzia1944\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Lees verder<\/a><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"365\" src=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/image-1024x365.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-11323\" srcset=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/image-1024x365.png 1024w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/image-300x107.png 300w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/image-768x273.png 768w, https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/image.png 1528w\" sizes=\"auto, (max-width: 767px) 89vw, (max-width: 1000px) 54vw, (max-width: 1071px) 543px, 580px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>In de strenge winter van 1944-45 was mijn vader tewerkgesteld als &#8216;Schanzarbeiter&#8217; in Duitsland. Zijn dwangarbeid bestond uit het graven van loopgraven op de Br\u00fcner H\u00f6hen. Toen de geallieerden oprukten heeft deze Duitse verdedigingslinie maar enkele uren stand gehouden. Wat heeft daar plaatsgevonden? En wat is er tachtig jaar later nog te zien van deze &hellip; <\/p>\n<p class=\"link-more\"><a href=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/2025\/01\/29\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\/\" class=\"more-link\">Lees verder <span class=\"screen-reader-text\">&#8220;Tachtig jaar geleden was mijn vader tewerkgesteld als &#8216;Schanzarbeiter&#8217;&#8221;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":9226,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2},"jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[3],"tags":[53,54,50],"class_list":["post-10792","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-razzia-van-rotterdam","tag-brunen","tag-loopgraven","tag-schanzarbeit"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.7 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Tachtig jaar geleden was mijn vader tewerkgesteld als &#039;Schanzarbeiter&#039; - Razzia van Rotterdam<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/2025\/01\/29\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"nl_NL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Tachtig jaar geleden was mijn vader tewerkgesteld als &#039;Schanzarbeiter&#039; - Razzia van Rotterdam\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"In de strenge winter van 1944-45 was mijn vader tewerkgesteld als &#8216;Schanzarbeiter&#8217; in Duitsland. Zijn dwangarbeid bestond uit het graven van loopgraven op de Br\u00fcner H\u00f6hen. Toen de geallieerden oprukten heeft deze Duitse verdedigingslinie maar enkele uren stand gehouden. Wat heeft daar plaatsgevonden? En wat is er tachtig jaar later nog te zien van deze &hellip; Lees verder &quot;Tachtig jaar geleden was mijn vader tewerkgesteld als &#8216;Schanzarbeiter&#8217;&quot;\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/2025\/01\/29\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Razzia van Rotterdam\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-01-29T05:50:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-06-03T07:11:21+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/Bruner-Hohen-1-e1715496132747.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1640\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"858\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Eus van Hove\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Geschreven door\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Eus van Hove\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Geschatte leestijd\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"9 minuten\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/index.php\\\/2025\\\/01\\\/29\\\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/index.php\\\/2025\\\/01\\\/29\\\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Eus van Hove\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/6599182e023fc2057c3e6ba18f290e24\"},\"headline\":\"Tachtig jaar geleden was mijn vader tewerkgesteld als &#8216;Schanzarbeiter&#8217;\",\"datePublished\":\"2025-01-29T05:50:00+00:00\",\"dateModified\":\"2025-06-03T07:11:21+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/index.php\\\/2025\\\/01\\\/29\\\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\\\/\"},\"wordCount\":1315,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/index.php\\\/2025\\\/01\\\/29\\\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/04\\\/Bruner-Hohen-1-e1715496132747.jpg\",\"keywords\":[\"Br\u00fcnen\",\"Loopgraven\",\"Schanzarbeit\"],\"articleSection\":[\"Razzia van Rotterdam\"],\"inLanguage\":\"nl-NL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/index.php\\\/2025\\\/01\\\/29\\\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/index.php\\\/2025\\\/01\\\/29\\\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\\\/\",\"name\":\"Tachtig jaar geleden was mijn vader tewerkgesteld als 'Schanzarbeiter' - Razzia van Rotterdam\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/index.php\\\/2025\\\/01\\\/29\\\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/index.php\\\/2025\\\/01\\\/29\\\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/04\\\/Bruner-Hohen-1-e1715496132747.jpg\",\"datePublished\":\"2025-01-29T05:50:00+00:00\",\"dateModified\":\"2025-06-03T07:11:21+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/index.php\\\/2025\\\/01\\\/29\\\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/index.php\\\/2025\\\/01\\\/29\\\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/index.php\\\/2025\\\/01\\\/29\\\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/04\\\/Bruner-Hohen-1-e1715496132747.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/04\\\/Bruner-Hohen-1-e1715496132747.jpg\",\"width\":1640,\"height\":858},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/index.php\\\/2025\\\/01\\\/29\\\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Tachtig jaar geleden was mijn vader tewerkgesteld als &#8216;Schanzarbeiter&#8217;\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/\",\"name\":\"Razzia van Rotterdam\",\"description\":\"Reis naar het einde - Hubert van Hove\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"nl-NL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/#organization\",\"name\":\"Razzia van Rotterdam\",\"url\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/05\\\/cropped-cropped-pasfoto-pa.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/05\\\/cropped-cropped-pasfoto-pa.jpg\",\"width\":250,\"height\":250,\"caption\":\"Razzia van Rotterdam\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/6599182e023fc2057c3e6ba18f290e24\",\"name\":\"Eus van Hove\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/2529b33dbdef403239d5801d9a2bbfb402633e199cdf66810c93d95d6af1e9ee?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/2529b33dbdef403239d5801d9a2bbfb402633e199cdf66810c93d95d6af1e9ee?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/2529b33dbdef403239d5801d9a2bbfb402633e199cdf66810c93d95d6af1e9ee?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Eus van Hove\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\"],\"url\":\"https:\\\/\\\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\\\/index.php\\\/author\\\/eusvanhove_y1rxjz3d\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Tachtig jaar geleden was mijn vader tewerkgesteld als 'Schanzarbeiter' - Razzia van Rotterdam","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/2025\/01\/29\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\/","og_locale":"nl_NL","og_type":"article","og_title":"Tachtig jaar geleden was mijn vader tewerkgesteld als 'Schanzarbeiter' - Razzia van Rotterdam","og_description":"In de strenge winter van 1944-45 was mijn vader tewerkgesteld als &#8216;Schanzarbeiter&#8217; in Duitsland. Zijn dwangarbeid bestond uit het graven van loopgraven op de Br\u00fcner H\u00f6hen. Toen de geallieerden oprukten heeft deze Duitse verdedigingslinie maar enkele uren stand gehouden. Wat heeft daar plaatsgevonden? En wat is er tachtig jaar later nog te zien van deze &hellip; Lees verder \"Tachtig jaar geleden was mijn vader tewerkgesteld als &#8216;Schanzarbeiter&#8217;\"","og_url":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/2025\/01\/29\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\/","og_site_name":"Razzia van Rotterdam","article_published_time":"2025-01-29T05:50:00+00:00","article_modified_time":"2025-06-03T07:11:21+00:00","og_image":[{"width":1640,"height":858,"url":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/Bruner-Hohen-1-e1715496132747.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Eus van Hove","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Geschreven door":"Eus van Hove","Geschatte leestijd":"9 minuten"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/2025\/01\/29\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/2025\/01\/29\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\/"},"author":{"name":"Eus van Hove","@id":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/#\/schema\/person\/6599182e023fc2057c3e6ba18f290e24"},"headline":"Tachtig jaar geleden was mijn vader tewerkgesteld als &#8216;Schanzarbeiter&#8217;","datePublished":"2025-01-29T05:50:00+00:00","dateModified":"2025-06-03T07:11:21+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/2025\/01\/29\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\/"},"wordCount":1315,"publisher":{"@id":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/2025\/01\/29\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/Bruner-Hohen-1-e1715496132747.jpg","keywords":["Br\u00fcnen","Loopgraven","Schanzarbeit"],"articleSection":["Razzia van Rotterdam"],"inLanguage":"nl-NL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/2025\/01\/29\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\/","url":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/2025\/01\/29\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\/","name":"Tachtig jaar geleden was mijn vader tewerkgesteld als 'Schanzarbeiter' - Razzia van Rotterdam","isPartOf":{"@id":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/2025\/01\/29\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/2025\/01\/29\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/Bruner-Hohen-1-e1715496132747.jpg","datePublished":"2025-01-29T05:50:00+00:00","dateModified":"2025-06-03T07:11:21+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/2025\/01\/29\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\/#breadcrumb"},"inLanguage":"nl-NL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/2025\/01\/29\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"nl-NL","@id":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/2025\/01\/29\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\/#primaryimage","url":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/Bruner-Hohen-1-e1715496132747.jpg","contentUrl":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/Bruner-Hohen-1-e1715496132747.jpg","width":1640,"height":858},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/2025\/01\/29\/tachtig-jaar-geleden-was-mijn-vader-schanzarbeiter\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Tachtig jaar geleden was mijn vader tewerkgesteld als &#8216;Schanzarbeiter&#8217;"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/#website","url":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/","name":"Razzia van Rotterdam","description":"Reis naar het einde - Hubert van Hove","publisher":{"@id":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"nl-NL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/#organization","name":"Razzia van Rotterdam","url":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"nl-NL","@id":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/cropped-cropped-pasfoto-pa.jpg","contentUrl":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/cropped-cropped-pasfoto-pa.jpg","width":250,"height":250,"caption":"Razzia van Rotterdam"},"image":{"@id":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/#\/schema\/person\/6599182e023fc2057c3e6ba18f290e24","name":"Eus van Hove","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"nl-NL","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/2529b33dbdef403239d5801d9a2bbfb402633e199cdf66810c93d95d6af1e9ee?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/2529b33dbdef403239d5801d9a2bbfb402633e199cdf66810c93d95d6af1e9ee?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/2529b33dbdef403239d5801d9a2bbfb402633e199cdf66810c93d95d6af1e9ee?s=96&d=mm&r=g","caption":"Eus van Hove"},"sameAs":["https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl"],"url":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/author\/eusvanhove_y1rxjz3d\/"}]}},"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_likes_enabled":false,"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/Bruner-Hohen-1-e1715496132747.jpg","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10792","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10792"}],"version-history":[{"count":294,"href":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10792\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12472,"href":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10792\/revisions\/12472"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9226"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10792"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10792"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/razziavanrotterdam.eusvanhove.nl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10792"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}